Kawalan Tunai

Apakah kawalan tunai?

Kawalan tunai ialah set prosedur dalaman yang digunakan perniagaan untuk melindungi tunai dan kesetaraan tunai daripada kecurian, kehilangan dan kesilapan. Oleh sebab tunai bersaiz kecil, bernilai tinggi dan mudah dipindahkan, ia merupakan aset yang paling terdedah kepada penyelewengan. Kawalan yang kukuh melindungi bukan sahaja wang perniagaan tetapi juga pekerja yang mengendalikannya.

Kawalan tunai yang baik tidak bergantung kepada kepercayaan semata-mata. Ia membina satu sistem semakan supaya satu kesilapan atau perbuatan tidak jujur dapat dikesan oleh langkah seterusnya. Perniagaan kecil mungkin memastikannya ringkas — sebuah kotak tunai berkunci dan kiraan harian — manakala firma besar menggunakan mesin daftar tunai, peti besi dan rekod berkomputer yang mencatat setiap urus niaga secara automatik.

Prosedur kawalan utama

• Pengasingan tugas — orang yang menerima tunai tidak sepatutnya orang yang merekod atau menyesuaikan akaun bank.
• Bank secara harian — semua kutipan dibankkan setiap hari supaya tunai tidak terkumpul di premis.
• Resit bernombor siri — setiap kutipan didokumenkan dan nombor yang hilang disiasat.
• Bayaran yang diluluskan — cek memerlukan dua penandatangan dan dokumen sokongan.
• Sistem panjar (imprest) untuk tunai runcit — apungan tetap diisi semula hanya untuk perbelanjaan yang bervaucar.
• Penyesuaian bank berkala — buku tunai disemak dengan penyata bank.

Contoh kira baki tunai dijangka

Kawalan penting ialah membandingkan tunai dijangka dengan tunai yang dikira.

Mengapa kawalan tunai yang baik penting

Kawalan yang lemah mengundang kesilapan dan kecurian yang mungkin tidak disedari berbulan-bulan. Kawalan tunai yang kukuh memberi pihak pengurusan angka tunai yang tepat untuk membuat keputusan, melindungi kakitangan jujur daripada disyaki, dan melancarkan audit tahunan. Ia juga menyokong persamaan perakaunan kerana tunai yang hilang memesongkan aset dan untung serentak.